Hallo! Als we over Bali praten, voelt het onvolledig om op vakantie te gaan naar het Eiland der Goden zonder de superstijlvolle en magische tempels te bezoeken. Van de Uluwatu Tempel met zijn geweldige zonsondergang en Kecak dans, de Tanah Lot Tempel die in de zee ligt, tot de Lempuyang Tempel die superberoemd is voor de “Poort naar de Hemel” foto. Ze zijn echt een must voor op je vakantieprogramma.
Maar er is één heel belangrijk ding dat toeristen, zowel lokaal als internationaal, vaak over het hoofd zien. Tempels in Bali zijn niet zomaar gewone toeristische plekken of historische musea. De tempel is een zeer actieve heilige plek die dagelijks door Balinese hindoes wordt gebruikt om te aanbidden. De religieuze sfeer is dus heel sterk.
Omdat dit een heilige plek is, zijn er automatisch regels waaraan we ons moeten houden, een etiquette die we absoluut moeten respecteren. De Balinezen zijn erg vriendelijk en open (het concept van Tat Twam Asi), zij zijn erg blij dat hun tempels worden bezocht. Mits wij als gasten ons bewust zijn en de lokale gewoonten respecteren. Het gezegde luidt: “Waar je ook komt, gedraag je zoals de plaatselijke bevolking.”
Zodat je vakantie soepel verloopt, je geen standje krijgt van de Pecalang (traditionele Balinese veiligheidsagenten) en je nog steeds die positieve vibes krijgt, gaan we grondig bespreken wat de verboden en taboes zijn bij een bezoek aan een tempel in Bali. Laten we de taal informeel houden zodat het makkelijk te begrijpen is.
Leer de Drie Tempelzones Kennen (Tri Mandala)
Voordat we ingaan op de verboden, moet je een beetje weten over de architectuur van Balinese tempels. De tempel is meestal verdeeld in drie gebieden of binnenplaatsen, genaamd Tri Mandala:
Nista Mandala (Buitengebied): Dit is de buitenste zone, meestal een parkeerplaats, voorbereidingsruimte of verzamelplaats voordat een evenement begint. De regels zijn hier nog niet zo streng.
Madya Mandala (Middengebied): Als je hier binnenkomt, moet je je respectvol gaan gedragen en is het verplicht om gepaste kleding te dragen (een sarong gebruiken). Meestal is er hier een open hal of gebouw voor de voorbereiding van het gebed.
Utama Mandala (Meest Heilige of Binnenste Gebied): Dit is de kern van de tempel, waar de pelinggih (plaatsen voor de aanbidding van God en de voorouders) staan. De regels zijn hier superstreng en meestal mogen toeristen alleen vanaf de grens van het Madya Mandala kijken, tenzij je mee wilt doen met het gebed of er een specifieke ceremonie is.
Nu je de zones kent, is hier een lijst met verboden die je absoluut moet noteren.
1. Vrouwen Die Menstrueren Mogen Niet naar Binnen
Dit is regel nummer één en de meest absolute. In het Balinese hindoeïstische geloof bestaat een concept genaamd Cuntaka (een periode van spirituele onreinheid). Menstruatiebloed wordt beschouwd als een vorm van cuntaka.
Het betekent niet dat menstruerende vrouwen fysiek vies zijn of dat ze worden gediscrimineerd, helemaal niet. Het gaat puur om het behouden van de spirituele reinheidsenergie in het tempelgebied. Men gelooft dat de heilige energie in de tempel zou kunnen botsen met cuntaka energie, wat zowel voor de tempel zelf als voor het fysieke welzijn van de vrouw (zoals plotselinge duizeligheid of zwakte) negatieve spirituele effecten zou kunnen hebben. Dus als je ongesteld bent, kun je de toegang tot het tempelgebied beter uitstellen. Foto’s maken in het buitengebied of de Nista Mandala is meestal veilig, maar vraag het eerst aan een medewerker om zeker te zijn.
2. Verboden om Onthullende Kleding en Korte Broeken te Dragen (Verplicht Gepaste Kleding)
De tempel binnen gaan met een tanktop, crop top, korte broek of badkleding? Bereid je voor om bij de ingang te worden tegengehouden. Omdat dit een gebedshuis is, moet de kleding bedekkend en fatsoenlijk zijn.
Verplichte Kledingvoorschriften:
Kamen (Sarong): Zowel mannen als vrouwen moeten een kamen dragen die de benen bedekt tot aan de enkels (of tenminste onder de knieën). Als je er geen bij je hebt, geen zorgen, bijna alle toeristische tempels verhuren of lenen deze doek gratis bij de ticketbalie.
Selendang (Sjerp of Ceintuur): Dit is ook verplicht. De sjerp wordt om het middel gebonden. Het heeft een coole betekenis: het symboliseert het binden van slechte bedoelingen en verlangens zodat ze beneden blijven (van de buik naar beneden), waardoor onze geest zuiver blijft bij het betreden van de heilige plaats.
Bedekte Bovenkant: Probeer een shirt te dragen dat de schouders bedekt. Als je mouwloos draagt, kun je beter een jasje of vest dragen terwijl je in de tempel bent.
3. Verboden om Genegenheid te Tonen (Geen Publieke Genegenheidsbetuigingen)
Voor degenen die op huwelijksreis zijn of met hun partner reizen, bedwing de drang om jullie romantiek te laten zien. Hand in hand lopen is misschien nog wel acceptabel in het buitengebied, maar als je hartstochtelijk staat te knuffelen, en al helemaal als je elkaar op de mond zoent binnen het tempelgebied, is dat streng verboden en wordt het beschouwd als een ontheiliging van de heiligheid van de plaats. De tempel is een plaats om je geest op God te richten, niet een plaats voor romantische afspraakjes.
4. Toegang Verboden voor Mensen die in Rouw Zijn (Recent Gezinslid Overleden)
Dit hangt samen met het hierboven uitgelegde Cuntaka concept. Als je een direct familielid (ouder, kind, broer of zus) hebt dat onlangs is overleden, bevind je je ook in een periode van cuntaka. Meestal heeft deze rouwperiode een specifieke duur volgens de gewoonte voordat een persoon als spiritueel “schoon” wordt beschouwd en weer een tempel mag betreden. Dus als je net een familielid hebt verloren, kun je het beste vermijden om het hoofdgebied van de tempel te betreden uit respect voor deze traditie.
5. Verboden om Grove Taal te Gebruiken, te Vloeken en te Ruziën
Let op je woorden en emoties! Soms is het weer in Bali heel heet, is het verkeer vastgelopen en heb je bij aankomst bij de tempel de neiging om boos te worden. Maar onthoud, beheers je emotie. Het uiten van grove woorden, vloeken of verbaal ruziën in de tempel is zeer taboe. Hindoes hechten veel waarde aan harmonie en positieve energie op heilige plaatsen. Men gelooft dat grove taal de positieve trillingen van de tempel kan vervuilen. Als je echt in een slecht humeur bent, kun je beter eerst buiten een kokosnootdrankje drinken om tot rust te komen en dan pas naar binnen gaan.
6. Stap niet Over of Op een Canang Sari Heen
Je hebt vast vaak kleine mandjes van gevlochten palmblad gezien met kleurrijke bloemen en wierook in Bali. Dat heet Canang Sari, een vorm van offergave van de hindoes. In de tempel zijn deze offers overal: op de grond, op trappen, op beelden.
Let alsjeblieft op je stap. Stap niet opzettelijk op of over een canang heen. Wat als je er per ongeluk op stapt? Dat is niet erg, ongelukken gebeuren. Zeg gewoon “Sorry” in gedachten en wees voorzichtiger. Maar als je er opzettelijk tegen schopt of overheen stapt terwijl je het al zag, is dat zeer respectloos.
7. Positieregel: Zit of Sta Niet Hoger dan de Priester (Pemangku) of de Heiligdommen (Pelinggih)
Als je toevallig een religieuze ceremonie in de tempel bekijkt, let dan op je zit of sta positie. Probeer te voorkomen dat je hoofd hoger is dan dat van de Pemangku (hindoepriester) die de ceremonie leidt, of hoger dan dat van de mensen die met gekruiste benen of knielend zitten te bidden. Klim ook niet op tempelmuren, beelden of pelinggih (heilige structuren) alleen maar om een goede hoek voor een foto te krijgen. Dat is zeer ongepast en kan de lokale bevolking ernstig beledigen.
8. Etiquette voor het Maken van Foto’s en Video’s
Mag je foto’s maken in de tempel? Jazeker! Maar er zijn regels.
Maak geen foto’s met een verblindende flits gericht op mensen die geconcentreerd aan het bidden zijn of op het gezicht van de priester.
Ga niet vlak voor iemand staan die aan het bidden is, alleen om de architectuur erachter te fotograferen.
Het is streng verboden om rare poses aan te nemen, zoals yogahoudingen met opgestoken benen voor heilige gebouwen, of andere uitdagende poses. Houd je poses natuurlijk en respectvol.
9. Speciale Regels met Betrekking tot het Meenemen van Baby’s
In Bali worden baby’s van wie de navelstrengstomp nog niet is afgevallen (puput), of soms vóór de Telu Bulanan ceremonie (105 dagen), nog steeds als spiritueel kwetsbaar beschouwd en mogen ze volgens de gewoonte nog niet bepaalde heilige plaatsen betreden. Deze regel kan verschillen per traditioneel dorp, maar als je een pasgeboren baby meeneemt, kun je het beste eerst aan de tempelwachter vragen of het is toegestaan.
Veelgestelde Vragen (FAQ) over een Tempelbezoek
Voor meer duidelijkheid volgen hier enkele vragen die toeristen vaak stellen.
V: Als ik geen hindoe ben, mag ik dan meedoen met het gebed in de tempel?
A: Over het algemeen zijn Balinese hindoes zeer open. Als je oprecht de intentie hebt om tot God te bidden (volgens jouw overtuiging) en de vrede daar te delen, staan veel priesters (pemangku) het toe. De vereisten zijn dat je de kledingvoorschriften volledig moet volgen (sarong, sjerp en udeng [hoofddoek] voor mannen dragen), en de etiquette voor zitten en bidden moet volgen. Maar als je intentie alleen is voor content, alsof je doet alsof je bidt, kun je het beter niet doen.
V: Ik ben ongesteld maar wil heel graag de Kecak dans in Uluwatu zien, wat moet ik doen?
A: Geen zorgen! Het uitvoeringsgebied voor de Kecak dans bij de Uluwatu Tempel bevindt zich buiten het hoofdgebied van de tempel (Utama Mandala). De zitplaatsen voor het publiek (amfitheater) bevinden zich in een veilig gebied. Menstruerende vrouwen mogen dus het theatergebied betreden om de Kecak dans te bekijken, zolang ze niet door de binnenpoort van de tempel zelf gaan.
V: Zijn de te huur aangeboden sarongs (kamen) bij de tempel schoon?
A: Meestal houden de tempelbeheerders deze doeken erg schoon en wassen ze ze regelmatig. Echter, in het hoogseizoen, vanwege het enorme aantal bezoekers, worden de sarongs soms snel achter elkaar gebruikt. Als je kieskeurig bent of snel bezwaar hebt, is het sterk aan te raden om je eigen Balinese sarong te kopen op een traditionele markt of in een souvenirwinkel voordat je op excursie gaat. Ze zijn goedkoop, beginnen vanaf 30 tot 50 duizend Rupiah, en het kan een aandenken zijn.
V: Is er een verbod op het meenemen van eten en drinken naar de tempel?
A: Je moet niet eten of drinken terwijl je door het heilige gebied (Utama Mandala) loopt, en al helemaal geen afval weggooien. Als je een waterfles in je rugzak hebt, is dat prima, maar drink in het buitengebied (Nista Mandala) om de heiligheid en netheid van het gebedsgebied niet te verstoren.
V: Wat moet ik doen als ik per ongeluk een van de bovenstaande regels overtreed?
A: Balinezen zijn vergevingsgezind en begrijpen het als toeristen het echt niet weten (oprechte onwetendheid, niet opzettelijk). Als je wordt aangesproken door een Pecalang of een local, verontschuldig je dan oprecht, glimlach en volg hun instructies op (bijvoorbeeld dat je wordt gevraagd om terug te stappen of je te verkleden). Word niet boos terug en ga niet in discussie.
Nou, dat is de complete en informele gids over de verboden bij het betreden van tempels in Bali. Het komt hierop neer: kleed je fatsoenlijk, gedraag je respectvol en eer degenen die aanbidden. Door deze etiquette te volgen, is je vakantie gegarandeerd veel betekenisvoller, rustiger en krijg je de echte magische vibes van Bali. Fijne vakantie in Bali!
