Bali staat niet alleen bekend om zijn stranden en natuurschoon. Het leven van de Balinezen is ook nauw verbonden met verschillende tradities en religieuze ceremonies. Een ceremonie die nog steeds vaak wordt uitgevoerd, is de Melaspas-ceremonie.
Deze ceremonie wordt meestal uitgevoerd nadat de bouw van een huis, villa, kantoor, winkel, bedrijfspand, heilige plaats of ander gebouw is voltooid. Melaspas kan ook worden uitgevoerd op oude gebouwen die net zijn gerenoveerd.
Voor hindoes op Bali moet een gebouw niet alleen fysiek compleet zijn. Het gebouw moet ook geestelijk worden gereinigd en gezuiverd voordat het wordt gebruikt door de eigenaar of bewoners.
Wat is de Melaspas-ceremonie?
Melaspas is een ceremonie om een nieuw gebouw of een gerenoveerd gebouw te reinigen en te zuiveren. Deze ceremonie wordt uitgevoerd voordat het gebouw wordt gebruikt als woning, bedrijfspand, overheidsactiviteit of andere activiteiten.
Over het algemeen komt het woord Melaspas van twee woorden in het Balinees, namelijk “mlas” wat gescheiden betekent en “pas” wat geschikt of verenigd betekent.
Deze betekenis beschrijft een gebouw dat is gemaakt van verschillende elementen, zoals steen, baksteen, aarde, hout, ijzer en andere materialen. Al deze elementen worden vervolgens verenigd tot een compleet gebouw dat geschikt is voor gebruik.
Doel van de Melaspas-ceremonie
Het belangrijkste doel van de Melaspas-ceremonie is om het gebouw geestelijk te zuiveren voordat het wordt bewoond of gebruikt. Balinese hindoes geloven dat het bouwproces veel mensen, materialen, gereedschappen en activiteiten met zich meebrengt die bepaalde invloeden in het gebouw kunnen brengen.
Door middel van de Melaspas-ceremonie bidt de eigenaar van het gebouw dat het gebouw een goede, comfortabele en harmonieuze sfeer zal hebben.
Deze ceremonie is ook een vorm van verzoek aan Ida Sang Hyang Widhi Wasa dat de mensen die in het gebouw wonen of activiteiten uitvoeren, veiligheid, vrede, gezondheid en voorspoed in hun leven krijgen.
Daarnaast is Melaspas een vorm van dankbaarheid omdat het bouw- of renovatieproces goed is voltooid.
Welke gebouwen hebben Melaspas nodig?
De Melaspas-ceremonie wordt niet alleen uitgevoerd voor woonhuizen. Deze ceremonie kan worden uitgevoerd voor verschillende soorten gebouwen, zoals:
- Nieuwe huizen
- Villa’s of gastenverblijven
- Hotels
- Kantoren
- Winkels
- Restaurants
- Magazijnen
- Bale banjar
- Schoolgebouwen
- Heilige plaatsen of heiligdommen
- Gebouwen die net zijn gerenoveerd
De grootte van het gebouw is niet de belangrijkste maatstaf. De uitvoering van de ceremonie wordt meestal aangepast aan het type gebouw, het doel, familiegebruiken, regionale tradities en de mogelijkheden van de eigenaar van het gebouw.
Wanneer wordt de Melaspas-ceremonie gehouden?
Melaspas wordt over het algemeen uitgevoerd nadat het bouw- of renovatieproces is voltooid en voordat het gebouw wordt gebruikt.
De dag van uitvoering wordt echter meestal niet willekeurig gekozen. Balinezen kennen de berekening van goede dagen of dewasa ayu die wordt gebruikt om het tijdstip van verschillende belangrijke activiteiten te bepalen.
De eigenaar van het gebouw raadpleegt meestal een pemangku, sulinggih of iemand die verstand heeft van de Balinese kalenderberekening. De keuze van een goede dag wordt gedaan zodat de ceremonie soepel verloopt en het gebouw goedheid brengt aan de bewoners.
Voorbereiding vóór Melaspas
Voordat de Melaspas-ceremonie wordt uitgevoerd, moeten er een aantal dingen worden voorbereid.
Ten eerste moet de eigenaar van het gebouw de dag van uitvoering bepalen. Daarna bereidt de familie de ceremonievoorzieningen of banten voor volgens het niveau van de ceremonie die moet worden uitgevoerd.
Het type en de hoeveelheid banten kunnen per regio verschillen. De voorbereiding wordt meestal geholpen door serati banten, familieleden of de omringende gemeenschap die verstand hebben van de procedures voor het maken van ceremonievoorzieningen.
Het gebouw moet ook eerst worden schoongemaakt. Resten van bouwmateriaal, afval, stof en werk gereedschap moeten worden opgeruimd zodat het gebied klaar is voor de ceremonie.
De eigenaar van het gebouw moet ook coördineren met de pemangku of sulinggih die de ceremonie zal leiden.
Verloop van de Melaspas-ceremonie
Het verloop van de Melaspas-ceremonie kan verschillen afhankelijk van regionale tradities, het type gebouw en het niveau van de ceremonie. Daarom hebben niet alle Melaspas-ceremonies dezelfde structuur.
Bij de uitvoering kan de ceremonie beginnen met een mecaru- of pacaruan-processie. Deze processie houdt verband met inspanningen om het evenwicht en de harmonie in de omgeving rond het gebouw te bewaren.
Daarna gaat het verder met gebeden en het overbrengen van verzoeken aan Ida Sang Hyang Widhi Wasa. De pemangku of sulinggih leidt de gebeden en besprenkelt verschillende delen van het gebouw met tirta of heilig water.
Tirta kan worden besprenkeld op de tuin, de ingang, kamers, hoeken van het gebouw en andere delen die belangrijk worden geacht. Het doel is om het hele gebied te zuiveren zodat het klaar is voor gebruik.
Bij sommige uitvoeringen is er een processie van het installeren van bepaalde symbolen op het gebouw en het overbrengen van orti als onderdeel van het verzoek en de zuivering.
Nadat het hele verloop is voltooid, doen de eigenaar en familie meestal samen gebeden. Het gebouw wordt dan beschouwd als gezuiverd en kan worden gebruikt volgens zijn functie.
Wie leidt de Melaspas-ceremonie?
De Melaspas-ceremonie wordt meestal geleid door een pemangku of sulinggih. De ceremonieleider wordt aangepast aan het type, de locatie en het niveau van de ceremonie die wordt uitgevoerd.
Voor Melaspas van een woonhuis of eenvoudig gebouw kan de ceremonie worden geleid door een pemangku. Voor heilige plaatsen, grote gebouwen of ceremonies van een bepaald niveau kan de uitvoering worden geleid door een sulinggih.
De eigenaar van het gebouw moet eerst overleggen met religieuze figuren of mensen die verstand hebben van lokale gebruiken. Dit is belangrijk omdat elk dorp of elke regio op Bali verschillende gebruiken kan hebben.
Moeten gerenoveerde gebouwen opnieuw Melaspas ondergaan?
Gerenoveerde gebouwen kunnen ook opnieuw de Melaspas-ceremonie uitvoeren, vooral als de renovatie vrij groot is.
Voorbeelden zijn structurele veranderingen, het toevoegen van kamers, het slopen van belangrijke delen, het veranderen van het dak of het herbouwen van het grootste deel van het gebouw.
De vorm en het niveau van de ceremonie kunnen echter worden aangepast aan het type renovatie. Kleine renovaties zoals opnieuw schilderen of het repareren van kleine schade vereisen mogelijk niet dezelfde ceremonievolgorde als een volledige herbouw.
Om de noodzaak van de ceremonie te bepalen, kan de eigenaar van het gebouw een pemangku of religieuze figuur vragen die verstand heeft van de staat van het gebouw en de gebruiken in dat gebied.
De betekenis van Melaspas in het Balinese leven
De Melaspas-ceremonie laat zien dat Balinezen een gebouw zien als meer dan alleen een plek om te schuilen.
Gebouwen worden onderdeel van het menselijk leven, plaatsen waar families samenkomen, plaatsen om de kost te verdienen en plaatsen waar verschillende activiteiten worden uitgevoerd. Daarom moeten gebouwen vanaf het begin van het gebruik goed worden behandeld.
Door Melaspas worden mensen uitgenodigd om altijd een harmonieuze relatie te onderhouden tussen mensen, de omgeving en God. Deze ceremonie dient ook als herinnering dat elke plaats moet worden gebruikt voor goede en nuttige activiteiten.
Hoe de Melaspas-ceremonie respecteren
Toeristen of nieuwkomers hebben misschien de Melaspas-ceremonie gezien wanneer ze op Bali wonen. Als de ceremonie plaatsvindt rond een villa, hotel, huis of bedrijfspand, is het het beste om het verloop van de activiteit te respecteren.
Draag nette kleding als u wordt uitgenodigd om deel te nemen aan de ceremonie. Verplaats geen banten of ceremonie-uitrusting zonder toestemming. Vermijd het lopen voor mensen die aan het bidden zijn en maak geen foto’s van te dichtbij zonder toestemming te vragen.
De sfeer van de ceremonie moet ook kalm worden gehouden. Eenvoudige houdingen zoals geen lawaai maken zijn al een vorm van respect voor lokale tradities.
Conclusie
De Melaspas-ceremonie is een traditie van gebouwzuivering die een belangrijke rol speelt in het leven van hindoes op Bali. Deze ceremonie wordt meestal uitgevoerd op nieuwe gebouwen of gerenoveerde gebouwen voordat ze worden bewoond en gebruikt.
Melaspas is een vorm van dankbaarheid en een verzoek dat het gebouw vrede, veiligheid en harmonie biedt voor alle mensen erin.
Hoewel de procedures en niveaus per regio kunnen verschillen, blijft het hoofddoel hetzelfde, namelijk het zuiveren van het gebouw en het creëren van een harmonieuze relatie tussen mensen, de omgeving en Ida Sang Hyang Widhi Wasa.
